Amharic Language and Literature

የተማሪዎች አንብቦ የመረዲት ችልታና የንባብ ፍጥነት ተዛምድ ፍተሻ (በዘጠነኛ ክፍሌ ተተኳሪነት)

Tue, 27 Jun 2023 00:00:00 GMT

የተማሪዎች አንብቦ የመረዲት ችልታና የንባብ ፍጥነት ተዛምድ ፍተሻ (በዘጠነኛ ክፍሌ ተተኳሪነት) ትዝታ አዴነው; ማንያሇው አባተ; ምህረት ሳዲሞ የዚህ ጥናት ትኩረት አማርኛ ሁሇተኛ ቋንቋቸዉ የሆኑ (ዲዉሮኛ አፍ-ፈት) ተማሪዎች አንብቦ የመረዲት ችልታና የንባብ ፍጥነት ተዛምድ በሂድታ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት በ9ኛ ክፍሌ ተማሪዎች ተተኳሪነት መፈተሽ ነው፡፡ ጥናቱ በተዛምዶዊ የምርምር ንዴፍ ሊይ ተመርኩዟሌ፡፡ ካለት የመንግስት ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤቶች መካከሌ አመቺ ንሞና ዘዳን በመጠቀም ሂድታ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት የተመረጠ ሲሆን የ9ኛ ክፍሌ ተማሪዎች የዚህ ጥናት ተተኳሪ የተዯረጉት በአሊማ-ተኮር ናሙና ዘዳ ነው፡፡ በትምህርት ቤቱ በሁሇት መማሪያ ክፍልች 40 /አርባ/ በዴምሩ 80 ተማሪዎች የሚማሩ በመሆኑ በጠቅሊይ ንሞና ዘዳ 80ዎቹ ተማሪዎች የጥናቱ ተሳታፊ ተዯርገዋሌ፡፡ የተጠኚዎቹ በአማርኛ ቋንቋ አንብቦ የመረዲት ችልታ ከማንበብ ፍጥነት ጋር ያሇው ተዛምድ ምን እንዯሚመስሌ ሇማወቅ ፈተና ዋንኛው የመረጃ መሰብሰቢያ ሆኖ አገሌግሎሌ፡፡ ጥናቱ አንብቦ የመረዲት እና የማንበብ ፍጥነት መሇኪያ ፈተና 2 /ሁሇት/ ጊዜ በመፈተን መረጃ የመሰብሰብ አቅጣጫን ተከትሎሌ፡፡ በሁሇቱም መረጃ መሰብሰቢያ መሳሪያዎች የተገኙ እስታቲስቲካዊ ውጤቶች ትንተናና ማብራሪያ ቀርቦባቸው ግኝቶቹ ተመሊክተዋሌ፡፡ የጥናቱ ግኝት እንዲመሇከተው የተጠኚዎቹ የአንብቦ መረዲት ፈተና አማካይ ውጤት በአንብቦ መረዲት ፈተና አንዴ 22.98 ከ30 ሲሆን፣ በአንብቦ መረዲት ፈተና ሁሇት ዯገሞ 23.29 ነው፡፡ ይህ የአንብቦ መረዲት የቡዴን አማካይ ውጤት ከፍ ያሇ ሲሆን፤ ተጠኚዎቹ በአብዛኛው በተመሳሳይ የትምህርት አቀባበሌ ባህሪያታቸው ተመርጠው በታሊሚው አዲሪ ትምህርት ቤት እንዱማሩ የተዯረጉ መሆናቸው ሇውጤቱ ከፍ ማሇት የራሱ ዴርሻ እንዲሇው አመሊካች ነው፡፡ በላሊ በኩሌ ከቀረበው ገሊጭ እስታቲስቲክስ መረዲት እንዯሚቻሇው የሁሇተኛ ቋንቋ ተማሪዎቹ የፈተና አንዴ የንባብ ፍጥነት የቡዴን አማካይ ውጤት 16.01 ከ20 ሲሆን የፈተና ሁሇት የንባብ ፍጥነት የቡዴን አማካይ ውጤት 16.3 ሆኖ ተመዝግቧሌ፡፡ ይህም በተጠኚዎቹ ዘንዴ ሌክ እንዯ አንብቦ መረዲቱ ሁለ አበረታች የንባብ ፍጥነት አሇ ሇማሇት የሚያስችሌ ነው፡፡ በሁሇት የፈተና አውድች በተዯጋጋሚ በተወሰዯው መረጃ ትንተና እንዯተረጋገጠው በተጠኚዎቹ አንብቦ የመረዲት ችልታ እና የንባብ ፍጥነት መካከሌ ቀጥተኛ በሆነ መንገዴ በባሇ ሁሇት ጫፍ ትይዩ የሆነ ከፍተኛ አዎንታዊ ተዛምድ (rxy 0.767) እና (rxy 0.775) እንዯሚታይ እስታቲስቲካዊ መረጃው ያመሇክታሌ፡፡ ይህም ማሇት የተጠኚዎቹ የአንብቦ መረዲት ችልታ ሲጨምር በዚያው ሌክ የንባብ ፍጥነታቸውም መጨመር እንዯሚያሳይ ተረጋግጧሌ፡፡ የጥናቱን ግኝቶች መሰረት በማዴረግም የአማርኛ ቋንቋ መምህራን ሇሁሇተኛ ቋንቋ ተማሪዎች የሚመጥኑ የንባብ ፍጥነትና አቀሊጥፎ የማንበብ ብሌሃቶችን አቅዯው ስራ ሊይ በማዋሌ የተማሪዎቻቸውን የማንበብ ፍጥነት፣ አቀሊጥፎ የማንበብ ብቃት እንዱሁም አንብቦ የመረዲት ችልታ ሇማሻሻሌ ያሊሰሇሰ ዴጋፍ ቢያዯርጉሊቸው መሌካም እንዯሆነ ተጠቁሞ ጥናቱ ተጠቃሎሌ፡፡

ሂዯት-ተኮር የመጻፌ ትምህርት አቀራረብ የተማሪዎችን የመጻፌ ክሂሌ ሇማሻሻሌ ያሇው ሚና (በ 10ኛ ክፌሌ ተማሪዎች ተተኳሪነት)

Tue, 27 Jun 2023 00:00:00 GMT

ሂዯት-ተኮር የመጻፌ ትምህርት አቀራረብ የተማሪዎችን የመጻፌ ክሂሌ ሇማሻሻሌ ያሇው ሚና (በ 10ኛ ክፌሌ ተማሪዎች ተተኳሪነት) ማስረሻ ብዙነህ; ማንያሇው አባተ; ጥበቡ ሽቴ ይህ ጥናት ዋነኛ አሊማ አዴርጎ የተነሳው ሂዯት-ተኮር የመጻፌ ትምህርት አቀራረብ የተማሪዎችን የመጻፌ ክሂሌ ሇማሻሻሌ የሚኖረውን ሚና መፇተሸ ነው፡፡ ጥናቱም ከፉሌ ፌትነታዊ ሲሆን የተካሄዯውም በሜራ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት ነው፡፡ በትምህርት ቤቱ ከሚገኙ ተማሪዎች መካከሌ የአስርኛ ክፌሌ ተማሪዎችን በዓሊማ ተኮር የእጣ ንሞና ስሌት ከተመረጡ በኋሊ መዯበኛ ትምህርቱን በአጥኝው የሚማሩ ሁሇት ክፌሌ ተማሪዎች በቅዴመ ትምህርት ፇተናው ተሳትፇዋሌ፡፡ የሁሇቱም ክፌሌ ተማሪዎች በቅዴመ ትምህርት ፇተናው ተቀራራቢ ውጤት በማስመዝገባቸው በተራ የእጣ ንሞና አንዯኛውን ክፌሌ የሙከራ ቡዴን ላሊኛውን ዯግሞ የቁጥጥር ቡዴን ሆኖ በጥናቱ ውስጥ እንዱሳተፌ ተዯርጓሌ፡፡ በመረጃ መሰብሰቢያነትም ሇጥናቱ አስፇሊጊ የመረጃ መሰብሰቢያ ዘዳ ፇተና ሆኖ በመገኘቱ በፇተና አማካኝነት መረጃው ተሰብስቧሌ፡፡ ፇተናው ቅዴመ ትምህርትና ዴህረ ትምህርት ፇተናን ያካተተ ነው፡፡ ቅዴመ ትምህርት ፇተናው የተሰጠበት ዓሊማ ተማሪዎች በተጠቀሱት ዘዳዎች ትምህርት ከመከታተሊቸው በፉት ያሊቸው የመጻፌ ክሂሌ ዯረጃ ተቀራራቢ መሆን አሇመሆኑን ሇመፇተሸ ሲሆን የዴህረ ትምህርት ፇተናው የተሰጠበት አሊማ ዯግሞ የሙከራና የቁጥጥር ቡዴን ሆነው የተመረጡት ተማሪዎች በተሇያዩ የማስተማርያ ዘዳዎች የመጻፌ ክሂሌን ከተማሩ በኋሊ በመካከሊቸው ጉሌህ ሌዩነት መኖር አሇመኖሩን ሇመፇተሽ ነው፡፡ መተንተኛ ዘዳውን በተመሇከተ ዲግም ሌኬት ናሙና ቲ ቴስት (Paired sample T test) እና የሁሇት ባዕዴ ናሙናዎች ጥናት ቲ ቴስት (Independent Samples T test) የትንተና ዘዳዎች ተመርጠው በ “SPSS” የተሰሊ ሲሆን በተገኘው ውጤት መሰረትም በቅዴመ ትምህርት ፇተና ተቀራራቢ አማካይ ውጤቶች ያስመዘገቡ ቡዴኖች በዴህረ ትምህርት ፇተናው የሙከራ ቡዴኑ ተማሪዎች ከቁጥጥር ቡዴኑ ተማሪዎች ጉሌህ የሆነ ሌዩነት አሳይተዋሌ፡፡ (P= <0.05) ይህም ውጤት ሂዯት ተኮር የመጻፌ ክሂሌ ትምህርት አቀራረብ የተማሪዎችን የመጻፌ ክሂሌ ከማሻሻሌ አኳያ ጉሌህ አስተዋጽኦ እንዲሇው ሉጠቁም ችሎሌ፡፡

በአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎች ማስተማር የተማሪዎችን የጽህፇት ክሂሌእና ፌሊጎትን ሇማዲበር ያሇው ሚና፣ በአሰንዲቦ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት በ10ኛ ክፌሌ ተተኳሪነት

Sun, 18 Jun 2023 00:00:00 GMT

በአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎች ማስተማር የተማሪዎችን የጽህፇት ክሂሌእና ፌሊጎትን ሇማዲበር ያሇው ሚና፣ በአሰንዲቦ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት በ10ኛ ክፌሌ ተተኳሪነት ውባሇም አዱሱ; ምህረት ሳዲሞ; ጥበቡ ሽቴ የዙህ ጥናት ዋና ዓሊማ በአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎች አማርኛ ቋንቋን በማስተማር የተማሪዎችን የመጻፌ ችልታ እና ፌሊጎት ሇማሻሻሌ ያሇውን ሚና በአሰንዲቦ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት የአስረኛ ክፌሌ ተማሪዎችን ተተኳሪ በማዴረግ መመርመር ነው፡፡ አሊማውን ከግብ ሇማዴረስ ከፉሌ ሙከራዊ የሚባሇውን የምርምር ንዴፌ ተጠቅሟሌ፡፡ በአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎች አማርኛ ቋንቋን በማስተማር እና ከአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢ ላሊ በሆነ ዗ዳ በማስተማር ሁሇቱን ቡዴኖች በቁጥጥርና በሙከራ በመመዯብ ሇአራት ሳምንታት እንዱማሩ ተዯረጓሌ፡፡ የጥናቱ ተሳታፉዎች በአሰንዲቦ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት በ2015 ዓ.ም ትምህርታቸውን በመከታተሌ ሊይ ካለ የ10ኛ ክፌሌ ተማሪዎች መካከሌ በዕዴሌ ሰጪ ንሞና ከተመረጡ ሁሇት የመማሪያ ክፌልች በ10ኛB እና በ10ኛD ክፌሌ ያለ ተማሪዎች ሊይ ጥናቱ ተዯርጓሌ፡፡ ከተሳታፉዎች የመጻፌ ክሂሌ ችልታን ሇመመ዗ን በቅዴመና በዴህረ ትምህርት ፇተና መረጃ ተሰብስቧሌ፡፡ መረጃዎችም በአማካይ ውጤት፣ በመዯበኛ ሌይይት፣ በባዕዴ ናሙና ቲ-ቴስት በገሇፃና ዴምዲሜያዊ ስታትስቲክስ ተተንትኖ የሚከተሇው ውጤት ተገኝቷሌ፡፡ በቅዴመና ዴህረ ትምህርት ፇተና አማካይ ውጤቶች መካከሌ በስታቲስቲክስ ጉሌህ ሌዩነት መታየቱ (p<0.05) የአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎችን ተጠቅሞ ቋንቋን ማስተማር የተማሪዎችን የመጻፌ ችልታ እንዯሚያሻሽሌ ሇመረዲት ተችሎሌ፡፡ የጽሁፌ መጠይቅ እንዱሞለ ተዯርጓሌ፡፡ይህም በአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢ እና በተሇመዯው አቀራረብ ቋንቋን ማስተማር ምክንያት በተማሪዎች የመጻፌ ፌሊጎት (ተነሳሽነት) ሊይ ሌዩነት እንዯሚያሳይ ሇመረዲት ተችሎሌ፡፡ ከጽሁፌ መጠይቁ ውጤትም የአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢ በማስተማሪያነትበመጠቀም ቋንቋን ማስተማር የተማሪዎችን የመጻፌ ፌሊጎት እንዯሚያሻሽሌ (እንዯሚጨምር) ሇመገን዗ብ ተችሎሌ፡፡ በአጠቃሊይ የጥናቱ ትንተና ውጤት የተማሪዎችን የመጻፌ ችልታ ሇማሻሻሌና የመጻፌ ፌሊጎት ሇማጎሌበት ሇተማሪዎች የሚቀርቡ የቋንቋ ትምህርቶች የአጭር ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎችን መሰረት ያዯረጉ (በአጋዥነት የሚጠቀሙ) ቢሆኑ የተሻሇ ውጤት ሉገኝ እንዯሚችሌ አመሌክቷሌ፡፡

የረጅም ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎችን ተጠቅሞ ጽህፇትን ማስተማር የመጻፌ ክሂሌን ሇማዲበር ያሇው ሚና

Sun, 11 Jun 2023 00:00:00 GMT

የረጅም ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎችን ተጠቅሞ ጽህፇትን ማስተማር የመጻፌ ክሂሌን ሇማዲበር ያሇው ሚና ሀብታም አበባው; ማንያሇው አባተ; ለማ ንጋቱ የዚህ ጥናት ዋና አሊማ የረጅም ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎችን ተጠቅሞ ጽህፇትን ማስተማር የመጻፌ ክሂሌን ሇማዲበር ያሇውን ሚና መፇተሽ ነው፡፡ ጥናቱ የተካሄዯው በጅማ ዞን ጅማ ከተማ በሚገኘው በሰጦ ሁሇተኛ ዯረጃ ትምህርት ቤት የሚማሩ የአስረኛ ክፌሌ ተማሪዎች ሊይ ነው፡፡ ይህ ትምህርት ቤት የተመረጠው በአመች የንሞና ዘዳ ነው፡፡ ጥናቱ ከፉሌ ሙከራዊ በመሆኑ ሇዚህ ያመች ዘንዴ ካለት ዘጠኝ ክፌልች ሁሇቱን በቀሊሌ የእጣ ንሞና ዘዳ በመምረጥ የ10ኛA ክፌሌ ተማሪዎች የሙከራ ቡዴን የ10B ክፌሌ ዯግሞ የቁጥጥር ቡዴን ሆነው ተመርጠዋሌ፡፡ የጥናቱን አሊማ ከግብ ሇማዴረስ ሁሇት የመረጃ መሰብሰቢያ ዘዳዎች ተግባራዊ ሲሆኑ እነሱም ፇተና እና የጽሁፌ መጠይቅ ናቸው፡፡ ዋነኛ የመረጃ መሰብሰቢያ መሳሪያ በመሆን ያገሇገሇው ፇተና ሲሆን ቅዴመ ትምህርት ፇተና እና ዴህረ ትምህርት ፇተና ሇሁሇቱም ቡዴኖች ተሰጥተዋሌ፡፡ ቅይጥ የመረጃ መተንተኛ ዘዳን በመጠቀም ከፇተና እና ከጽሁፌ መጠይቅ የተገኙ መረጃዎች ተተንትነዋሌ፡፡ የቅዴመ ትምህርት ፇተናው ውጤት በነጻ ናሙና ቲ ቴስት ተፇትሾ የተገኘው ውጤት 0.64 ሲሆን P= 0.52 (P>0.05) በመሆኑ ሁሇቱም ቡዴኖች በቅዴመ ትምህርት ፇተና ጉሌህ ሌዩነት የላሊቸው መሆኑ ተረጋግጧሌ፡፡ የዴህረ ትምህርት ፇተናው ዯግሞ በነጻ ናሙና ቲ ቴስት ተፇትሾ የቲ ዋጋ 5.78 ሲሆን P= 0.043 (p<0.043) በመሆኑ ሁሇቱ ቡዴኖች ጉሌህ ሌዩነት አሳይተዋሌ፡፡ ይህ የሚያሳየው የረጅም ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎች የመጻፌ ክሂሌን ሇማዲበር አስተዋጽኦ እንዲሊቸው ነው፡፡ በሙከራ ቡዴን ተማሪዎች የተሞሊው መጠይቅ ውጤት እንዯሚያሳየው ተጠኝዎች ጽህፇትን በረጅም ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎች መማራቸው የመጻፌ ክሂሊቸውን እንዲዲበረሊቸው ገሌጸዋሌ፡፡ ከተገኘው ውጤት በመነሳት በረጅም ሌቦሇዴ ቅንጫቢዎች ጽህፇትን ማስተማሩ ተጠናክሮ ቢቀጥሌ የሚሌ አስተያየት ተሰንዝሯሌ፡፡